طبق برآوردها، ائتلاف چپ میانه به رهبری رئیس جمهور پیشین بلغارستان، میتواند در انتخابات زودهنگام این کشور تا ۴۵ درصد آرا را به دست آورد. آیا با توجه به بنبست طولانی سیاسی، این میزان برای تشکیل دولت تکحزبی کافی است؟نظرسنجیهایی که هفتهها رومن رادف را در صدر نشان میدادند، امروز دوشنبه ۲۰ آوریل (۳۱ فروردین) درست از آب در آمد. رئیس جمهور پیشین بلغارستان بر اساس برآوردها، برنده انتخابات پارلمانی در این کشور است.
بلغارستان در پنج سال گذشته هشت بار چنین انتخاباتی برگزار کرده است. اگر به رادف باشد، قرار نیست به این زودیها انتخاباتی دیگر برگزار شود. او گفت: «ما همه تلاش خود را خواهیم کرد تا از برگزاری دوباره انتخابات جلوگیری کنیم. این به معنای لغزیدن از یک بحران به بحران دیگر خواهد بود و ما باید با جدیت برای غلبه بر این بحرانها تلاش کنیم.»
به گزارش کانال اول تلویزیون آلمان (ARD)، بحران سیاسی در سالهای گذشته به وضعیتی دائمی در بلغارستان تبدیل شده بود. مدتهاست که این کشور در یک انتخابات پارلمانی شاهد چنین پیروزی روشنی نبوده است. رادف ۶۲ ساله و فرمانده پیشین نیروی هوایی بلغارستان است. او محبوبترین سیاستمدار کشور به شمار میرود، هرچند منتقدانش مدتهاست او را به نزدیکی به روسیه متهم میکنند.
اتهام نزدیکی به پوتین
رادف در گذشته نسبت به تحریمها علیه روسیه تردید ابراز کرده و با ارسال سلاح به اوکراین مخالف بوده است. اما در عین حال، حزب او، “بلغارستان پیشرو”، در برنامه انتخاباتی خود تأکید کرده است که بهوضوح از اتحادیه اروپا و ناتو حمایت میکند. با این حال، در مراسم پایانی کارزار انتخاباتی رادف، در کلیپی ویدئویی تصاویری از دیدارهای او با ولادیمیر پوتین، رئیس کرملین، نمایش داده شد.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
یاور سیدروف، کارشناس علوم سیاسی و روزنامهنگار، وضعیت سیاسی بلغارستان را اینگونه تحلیل میکند: «فکر میکنم او یک پوپولیست است. احتمالاً کشور را در مسیری شبیه به ویکتور اوربان هدایت خواهد کرد، با رویکردی شکاکتر نسبت به اروپا و محافظهکارانهتر از نظر ارزشی، بیآنکه واقعاً به اندازه اوربان رادیکال باشد. رادف اوربان نیست و شم غریزی او را هم ندارد.»
با این حال، نتیجه انتخابات پارلمانی برای رادف، با امیدها و انتظارهایی در میان مردم همراه است. بسیاری در بلغارستان به تشکیل دولتی باثباتتر و متعادلتر در این کشور امید بستهاند.
وعده مبارزه با فساد
رادف اعلام کرده است که قصد دارد با فساد در کشور مقابله کند. به گفته گزارشگر کانال اول تلویزیون آلمان در وین، انگشت اتهام در این زمینه همواره به سوی حزب محافظهکار “گرب” (GERB) با نخستوزیر دیرپای آن، بویكو بوریسوف، و نیز حزب “جنبش حقوق و آزادیها” (DPS)، به رهبری الیگارش بانفوذ دلجان پفسکی، نشانه میرود. هر دو حزب در این انتخابات به شکل محسوسی تضعیف شدهاند و طبق برآوردها، در پارلمان جدید به کمتر از ۸۰ کرسی خواهند رسید.
این بدین معناست که سایر احزاب پارلمان میتوانند یک اکثریت دوسومی تشکیل دهند. با چنین اکثریتی میتوان نهادهایی را، همچون شورای عالی قضایی و دادستانی کل، که بسیاری از بلغارها آنها را ستونهای فساد میدانند تغییر داد. این همان چیزی است که رادف، برنده انتخابات، نیز خواهان آن است.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
رادف میگوید: «انتظارها زیاد است، امیدها زیاد است و این به معنای مسئولیتی بزرگ هم هست.» او امیدوار است که با ائتلاف لیبرال موسوم به “پیپی−دیبی” (PP-DB)، شامل احزاب اصلاحطلب “تغییر را پی میگیریم” (PP) و “بلغارستان دموکراتیک” (DB)، به قول خود، بهویژه بر سر تغییر شورای عالی قضایی “در یک مسیر حرکت” کند.
ائتلاف “پیپی−دیبی” نیز که مخالف فساد در کشور است، اعتراضهای گسترده زمستان را سازماندهی کرده و پس از انتخابات در جایگاه سوم قرار گرفته است. آسن واسیلیف، رهبر حزب “پیپی”، گفت: «مهمترین نکته این است که شهروندان پای صندوق رأی رفتند، رأی خود را دادند و”گرب” و “دیپیاس” را به گذشته فرستادند؛ دقیقاً همان هدفی که اعتراضها دنبال میکرد.»
امید رادف به تشکیل دولت تکحزبی
اینکه آیا رومن رادف و احزاب اصلاحطلب، فراتر از اصلاحات قضایی، در قالب یک ائتلاف نیز همکاری خواهند کرد یا نه، هنوز مشخص نیست. دو طرف در جریان کارزار انتخاباتی اختلافات شدیدی داشتند و شامگاه یکشنبه گذشته اعلام کردند پیش از اظهارنظر درباره دولت احتمالی آینده، منتظر نتایج نهایی آرا خواهند ماند. نتایج اولیه قرار است امروز دوشنبه اعلام شود و نتیجه نهایی چهارشنبه آینده مشخص خواهد شد. این انتظار میتواند به سود رادف باشد، زیرا بسته به اینکه چند حزب وارد پارلمان شوند، ائتلاف چپ میانه او، حتی میتواند به تنهایی دولت تشکیل دهد.
اعتراضهای گسترده دسامبر گذشته که دولت را به استعفا واداشت، عمدتاً توسط “نسل زد” هدایت میشد. به همین دلیل، کارشناسان علوم سیاسی پیشبینی کرده بودند که مشارکت در انتخابات، بهویژه به واسطه این گروه سنی جوان، افزایش مییابد. این پیشبینی درست از آب در آمد. طبق برآوردهای اولیه، ۴۷ درصد واجدان شرایط در انتخابات شرکت کردهاند؛ رقمی که تقریباً ده درصد بیشتر از انتخابات پارلمانی ۲۰۲۴ است.
