ناسا یکشنبه ۳۰ اوت تلسکوپ رومن را که جدیدترین رصدخانه فضایی شاخص این سازمان به حساب میآید به فضا پرتاب کرد. هدف از این پروژه بررسی برخی از بزرگترین رازهای اخترفیزیک و کیهانشناسی و خلق یک “اطلس جدید از جهان” است.سازمان فضایی آمریکا (ناسا) امروز یکشنبه ۳۰ اوت (۸ شهریور) توانست تلسکوپ فضایی پرچمدار جدید خود را با موفقیت راهی فضا کند.
طبق گزارش فرانس ۲۴، این تلسکوپ بر فراز یک موشک فالکن هوی (Falcon Heavy) متعلق به شرکت اسپیسایکس زمین را ترک کرد تا در مأموریتی چندساله نقشهای پهناور و جدید از کیهان بیافریند.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
تلسکوپ رومن با میدان دیدی بسیار گستردهتر از هابل، در کنار جستوجو برای سیارات فراخورشیدی و ابرنواَخترها، به بررسی دو مورد از بزرگترین اسرار فیزیک یعنی ماده تاریک و انرژی تاریک خواهد پرداخت.
بیشتر بخوانید: کهکشان ما ۱۲ میلیارد سال پیش یک کهکشان کوتوله را بلعیده بود
دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، روز جمعه ۲۸ اوت در مراسمی در مقر ناسا در هوستون تگزاس گفت، تلسکوپ فضایی رومن که برای ثبت نمای پانوراما از اعماق پهناور فضا طراحی شده است “به گشودن رازهای جهان کمک خواهد کرد.”
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
بنا بر این گزارش، این تلسکوپ که طی بیش از یک دهه و با هزینهای بالغ بر ۴ میلیارد دلار توسعه یافته، نام خود را از “نانسی گریس رومن”، اخترفیزیکدان پیشگام آمریکایی به ودیعه گرفته که به عنوان “مادر هابل”، از دیگر تلسکوپهای شاخص ناسا شناخته میشود.
بیشتر بخوانید: اولین تصاویر رنگی تلسکوپ “جیمز وب” از دوران اولیه کیهان
در حالی که هابل آشکار کرد که جهان سریعتر از آنچه پیشتر تصور میشد در حال انبساط است، رومن به دنبال پاسخگویی به برخی دیگر از رازهای حلنشده، از جمله ماده تاریک و انرژی تاریک خواهد بود.
جرد آیزاکمن، مدیر ناسا، در ماه آوریل هنگام رونمایی از این پروژه برای مطبوعات گفت: «رومن اطلس جدیدی از جهان را به زمین هدیه خواهد داد.»
دویچه وله را در واتساپ دنبال کنید
مطالعه امور نادیدنی
تلسکوپ رومن با میدان دیدی بیش از ۱۰۰ برابر بزرگتر از هابل و بهمراتب وسیعتر از جیمز وب، بخشهای پهناوری از آسمان را از نقطه دیدی در فاصله ۱.۵ میلیون کیلومتری (۹۳۰,۰۰۰ مایلی) از زمین بررسی خواهد کرد؛ نقطهای که رسیدن به آن حدود ۱۰۰ روز طول میکشد.
رومن که برای کار مکمل در کنار سایر رصدخانهها مانند جیمز وب (که قدرت و دقت بیشتری ارائه میدهد) طراحی شده، هدفش کشف هزاران سیاره فراخورشیدی و همچنین دهها هزار ابرنواَختر است که با مرگ انفجاری ستارگان غولپیکر پدید میآیند.
دیو کانتنت، مدیر فنی پروژه رومن، به خبرگزاری فرانسه گفت: «این پروژه بزرگترین کاتالوگ از اجرام آسمانی خواهد بود که تا به حال کسی تولید کرده و به ما کمک میکند بفهمیم منظومههای خورشیدی شبیه به منظومه ما چقدر فراگیر هستند.»
این تلسکوپ جدید همچنین بر دو مورد از بزرگترین رازهای فیزیک یعنی ماده تاریک و انرژی تاریک روشنی خواهد افکند که هرچند منشاء آنها همچنان ناشناخته است، اما تصور میشود در مجموع حدود ۹۵ درصد از جهان را تشکیل میدهند.
گمان میرود ماده تاریک مانند نوعی چسب گرانشی عمل میکند، در حالی که باور بر این است که انرژی تاریک نیرویی رانشی است که انبساط جهان را پیش میبرد.
تلسکوپ رومن با قابلیت دید فروسرخ خود قادر خواهد بود نوری را که میلیاردها سال پیش توسط اجرام آسمانی ساطع شده شناسایی کند؛ امری که عملا به معنای نگاه به گذشته در زمان است و نمایی از گذشته دور جهان را در اختیار دانشمندان قرار میدهد تا این دو پدیده مرموز را بهتر درک کنند.
غافلگیری
مشاهدات تلسکوپ رومن مکمل کار رصدخانه روبین در شیلی و کاوشگر اقلیدس، متعلق به آژانس فضایی اروپا خواهد بود؛ مشاهداتی که بسیاری انتظارش را میکشند، زیرا میتواند درک دانشمندان از ساختار جهان را به چالش بکشد.
جولی مکانری، دانشمند ارشد پروژه رومن گفت، تحقیقات اخیر نشان میدهد طرز تفکر دانشمندان درباره انبساط اولیه جهان که بر اساس پیشبینی مدلهای موجود شکل گرفته، ممکن است نادرست باشد.
او روز شنبه در یک کنفرانس مطبوعاتی با بیان این که “مشاهدات اخیر حاکی از آن است که مدل استاندارد ما از جهان نادرست است” افزود، رومن به شفافسازی این موضوع کمک خواهد کرد.
مکانری تصریح کرد: «این تلسکوپ بهطور قطعی خواهد گفت “بله، مدل کار میکند، یا کار نمیکند.” و اگر کار نکند، دقت و کیفیت دادهای را در اختیار ما قرار میدهد که امکان تمایز بین آن گزینهها را فراهم خواهد ساخت.»
دانشمندان و عموم مردم به تمامی دادههای رومن دسترسی خواهند داشت. اما کانتنت هشدار داده که حجم عظیم این دادهها میتواند گیجکننده باشد.
او گفته که این تلسکوپ روزانه حدود ۱.۳ ترابایت داده تولید خواهد کرد: «به این معنی که شما اساسا نمیتوانید دادهها را روی لپتاپ کسی دانلود کنید.»
به نظر مکانری، هرچه داده بیشتر باشد، بهتر است: «من بسیار امیدوارم و در واقع انتظار دارم که هیجانانگیزترین بخش از علم رومن یک غافلگیری باشد؛ چیزی که نمیتوانستیم پیشبینی کنیم و زمینه را برای مجموعه عمیقتری از پرسشها آماده کند تا مأموریتهای آینده به آنها بپردازند.»
