دولت جدید مجارستان با اصلاح قانون اساسی میخواهد رئیس جمهوری را که از نزدیکان اوربان به شمار میرود، برکنار کند. تاماس شویوک پس از چند روز تعلل، سرانجام اصلاحیه را امضا کرد؛ قانونی که به برکناری خود او میانجامد.حزب نوپا و طرفدار اروپای “تیسا”، در پارلمان مجارستان از اکثریت دوسوم برخوردار است و به همین دلیل میتواند قانون اساسی را تغییر دهد. این حزب دوشنبه گذشته هفدهمین اصلاحیه قانون اساسی را تصویب کرد که برکناری تاماس شویوک، رئیس جمهور، نیز بخشی از آن بود.
به گزارش کانال اول تلویزیون آلمان، اتهام واردشده به شویوک این است که فقط “عروسک خیمهشببازی” ویکتور اوربان، نخستوزیر پیشین بوده، در “نظام اقتدارگرای فاسد” او مشارکت داشته و همواره بیچونوچرا همه قوانین را برای اوربان امضا کرده است.
پس از آنکه پارلمان دوشنبه گذشته برکناری شویوک را تصویب کرد، رئیس جمهور تا روز شنبه ۱۸ ژوئیه (۲۷ تیر) فرصت داشت این قانون را امضا کند؛ اما برای مدتی طولانی به نظر میرسید که قصد خودداری از امضای آن را دارد.
با این حال، او سرانجام عقبنشینی کرد و شامگاه شنبه در ویدئویی که در صفحه فیسبوک خود منتشر کرد، موضعش را توضیح داد. او در این ویدئو اصلاح قانون اساسی را “رخدادی بیسابقه” در ۳۶ سال دموکراسی مجارستان توصیف کرد.
اینترنت بدون سانسور با سایفون دویچه وله
شویوک از جمله گفت: «رئیس جمهور و دادگاه قانون اساسی نمیتوانند از قانون اساسی مجارستان محافظت کنند، زیرا قانون اساسی چنین اختیاری به آنها نداده است. پارلمان، قدرت تدوین و نیز اصلاح قانون اساسی را دارد. پس از بررسی دقیق اختیارات قانونی و همچنین وجدان خود، اکنون به وظیفهای که قانون اساسی بر عهده من گذاشته است عمل میکنم. امضای من آخرین مُهر انجام وظیفهام به عنوان رئیس جمهور است.»
مادیار خواستار مشارکت شهروندان شد
پتر مادیار، نخستوزیر مجارستان، نیز بلافاصله با انتشار ویدئویی در شبکههای اجتماعی به این اقدام شویوک واکنش نشان داد.
مادیار اعلام کرد که دوره ریاست جمهوری شویوک روز دوشنبه رأس ساعت صفر به پایان میرسد و پس از آن، اگنش فورستهوفر، رئیس پارلمان، به شکل موقت این سمت را بر عهده خواهد گرفت. سپس پارلمان ۳۰ روز فرصت خواهد داشت تا رئیس جمهور جدید را انتخاب کند. مادیار از شهروندان خواست در روند انتخاب رئیس جمهور مشارکت کنند.
دویچه وله فارسی را در اینستاگرام دنبال کنید
نخستوزیر مجارستان از جمله گفت: «بیایید با هم تصمیم بگیریم. ما نمیخواهیم بهترین نامزد را در اتاقهای دربسته یا محفلهای خصوصی انتخاب کنیم. پیشنهادها باید از همهجا برسند: از احزاب، نمایندگان افکار عمومی، کنشگران جامعه مدنی و شهروندان عادی. به ما بگویید چه کسی را بر پایه چه ارزشهایی شایسته نمایندگی جمهوری مجارستان و مردم مجارستان میدانید.»
محدودیت زمانی مقامهای انتخابی و دولتی
حزب “تیسا” که مادیار متعلق به آن است، در بلندمدت قصد دارد رئیس جمهور با رأی مستقیم مردم انتخاب شود. قرار است از پاییز کار تدوین قانون اساسی جدید برای مجارستان آغاز شود. تا آن زمان، اصلاحاتی در قانون اساسی کنونی اعمال خواهد شد.
برکناری شویوک تنها یکی از این اصلاحات است. علاوه بر آن، دوره نمایندگی اعضای پارلمان به ۱۲ سال و دوره نخستوزیری به هشت سال محدود شده است. به این ترتیب، بازگشت اوربان به قدرت منتفی خواهد بود، زیرا او در مجموع ۲۰ سال نخستوزیر بوده است.
همچنین ایجاد نهادی برای بازپسگیری درآمدهای مالیاتی و بودجههای کمکی اختلاسشده اتحادیه اروپا به تصویب رسیده است. به گفته گزارشگر کانال اول تلویزیون آلمان، رسانه عمومی مجارستان نیز، که به ماشین تبلیغاتی اوربان تبدیل شده بود، طبق قانون جدید رسانهها، کاملاً بازسازی خواهد شد.
افزایش محبوبیت مادیار
در این میان، فیدس، حزب پوپولیست راستگرای اوربان، بهشدت به این اقدامات اعتراض کرده و آنها را روشهایی خودکامه توصیف کرده است. حقوقدانهایی از داخل و خارج از کشور نیز هشدار دادهاند که باید در چارچوب قانون ماند و از افراط در اقدامات حقوقی پرهیز کرد.
در همین حال، نتایج نظرسنجیها از افزایش محبوبیت پتر مادیار، نخستوزیر جدید، حکایت دارد. بر اساس این نظرسنجیها، تا ۷۰ درصد مردم مجارستان از اینکه مادیار با قاطعیت در حال برچیدن نظام اوربان است، ابراز رضایت کردهاند.
